Bún bò Huế “lai” ở Hà Nội

Ngay cả ở các hàng bún bò Huế ngon tại Hà Nội, khách ăn cũng chỉ được phục vụ "phiên bản lai". Thôi kệ, ăn đỡ bún "lai" để đỡ thèm một chút, và nhớ Huế nhiều hơn.

 

Bún bò Huế xuất hiện ở Hà Nội từ rất lâu, ngay khi quán ăn Huế đầu tiên được mở trên phố Lý Thường Kiệt. Tuy nhiên, là quán có quá nhiều món ăn, lại phục vụ cả cơm, lẩu nhiều loại, cộng thêm quy mô không lớn nên bún bò Huế ở đây không thật sự xuất sắc. Phải chờ đến khi những quán bún bò Huế “chuyên” xuất hiện, người Hà Nội thương mến Huế mới có dịp nếm đều đặn những món này cho đã thèm.

 

 

Bún bò Tuyết ở Huế - Ảnh: Trinh Nguyễn

 

Nước dùng của bún bò Huế khá đậm và khỏe từ mùi đến vị. Vị ngọt của nước là tổng hợp của xương ninh lẫn mắm ruốc Huế lọc. Không tính đến mùi mắm đặc trưng, vị mặn ngọt của nước có phần gần với nước lẩu mắm. Gần thôi, chứ không giống vì lẩu mắm có vị ngọt đậm hơn theo khẩu vị miền Nam. Phiên bản gốc ở Huế còn nổi rõ vị cay. Cay đến mức nếu có dặn nhà hàng cho tôi bát không cay thì cũng đã cay chảy nước mắt với người không biết ăn ớt rồi. Tất nhiên, ở Hà Nội, nước dùng không thể cay như vậy. Bù lại, nhà hàng có món ớt chưng. Tuy nhiên, do làm hàng nên không mấy nhà có ớt chưng thơm dịu. Chỉ cần lưu lâu ngày một chút, ớt chưng đã có thể thoáng mùi “thời gian”.

 

Về chất lượng nước dùng, ổn nhất có thể kể đến bún bò O Xuân trên đường Quang Trung. Nước dùng ở đây đậm vị ruốc hơn cả so với những hàng khác. Nhưng cũng chính vì thế, những người không quá mê vị mắm sẽ xếp O Xuân sau quán ở đường Nguyễn Văn Cừ. Quán bún ở Gia Lâm này có vị nước thanh hơn. Bún bò Nguyễn Thượng Hiền chơi “tông” giữa của hai quán trên, tuy nhiên không quá đặc sắc. Một quán khác cũng có nước dùng khá ngon là quán 65 trên đường Láng. Cũng tại đoạn phố này có một loạt quán bún bò, nhưng quán 65 với phụ chú quán cũ có chất lượng tốt hơn cả. Chuyện vặt khi ăn bún cho thấy phụ chú này có nguồn gốc từ chỗ bà chủ quán cứ thuê đâu thì một thời gian sau lại phải trả nhà, đi thuê chỗ khác. Nhà cho thuê sau đó cũng mở hàng bán bún bò luôn.

 

Sau nước dùng, phải kể đến “nhân”. Chất lượng giò heo hầm ở các quán trên tương đối đồng đều. Bò luộc cũng vậy. Món gân ngon trứ danh Huế ở Hà Nội không có, mà có cũng không theo kịp. Huyết mềm tuy đều mềm, ngọt nhưng lại hơi thoáng dai và chưa có quán nào “luyện” được độ xốp nhẹ như huyết mềm ở Huế. Điều này cũng không lạ, bởi ngay tại Huế, chất lượng miếng huyết heo cũng là kim chỉ nam đẳng cấp của quán.

 

 

Ăn bún bò Huế ở Hà Nội sẽ rất nhớ món chả cua Huế - Ảnh: Trinh Nguyễn

 

Có một xu hướng đáng phàn nàn là nhiều quán lại dùng giò tai để ăn kèm với bún bò, thay cho viên chả cua như trong Huế. Điều này hơi lạc điệu bởi mùi nấm hương, nước mắm của giò tai hoàn toàn “chả liên quan” đến vị ruốc- linh hồn của bún bò.

 

Nhiều người cũng đề nghị trần giá và rau chuối ăn kèm với bún. Đã là khẩu vị thì không ai giống ai và vệ sinh thực phẩm cũng là điều đáng nghĩ, tuy nhiên cách ăn này cũng làm giảm độ thơm ngon của bún. Bởi vị giá giòn mát chính là sự “đối trọng” với cái nóng sực của vị ớt nơi đầu lưỡi. Cũng như món rau chuối sau khi trần tự dưng lại mất độ xốp và dai một cách vô duyên.

 

Chính vì thế, bún bò Huế ở Hà Nội dù ngon, cũng chỉ là một phiên bản “lai”. Ăn bún để đỡ thèm một chút, và nhớ Huế nhiều hơn. Để rồi ngay khi đặt chân tới Huế, dứt khoát người ta sẽ phải chọn lập tức một quán bún bò tiếng tăm mà thẳng tiến.

 

Những tin tức du lịch nóng hổi khắp hành tinh

1. Tuần qua, một cuộc thảm sát do khủng bố đã diễn ra ở một trung tâm thương mại mang tên Westgate tại Nairobi, Kenya, khiến nhiều người thiệt mạng, trong đó có cả du khách. Cùng với đó, tình trạng bất ổn chung ở Kenya khiến lượng du lịch tới đất nước này sụt giảm, bất chấp lời kêu gọi hỗ trợ của chủ tịch Hội đồng du lịch và lữ hành thế giới David Scowsill. 

 

 

2. Một hãng tour du lịch đã thiết kế một tour độc đáo trong đó, du khách có thể lặn biển có bình dưỡng khí ở Nam Cực, ở nhiệt độ dưới không, giữa các tảng băng và ngắm chim cánh cụt, cá voi bơi lộ dưới nước. Tất nhiên, hoạt động này chỉ dành cho những người đã có kinh nghiệm lâu năm về lặn biển.

 

 

3. Cũng trong tuần vừa qua, một triển lãm hội họa đã được tổ chức tại London, Anh; thu hút đông đảo người tham gia. Triển lãm bao gồm các bức tranh của họa sĩ Paul Cox, rất nhiều trong số đó tái hiện vẻ đẹp của các thành phố du lịch trên thế giới. Trong ảnh là bức tranh về thành phố Cuenca ở Ecuador.

 

 

4. Trong một khảo sát về độ trung thực của các thành phố du lịch trên thế giới, Helsinki, thủ đô Phần Lan đã đứng đầu danh sách. Khảo sát được thực hiện bằng việc bỏ quên có chủ đích những chiếc ví ở chốn đông người. Ở Helsinki, 11 trong số 12 chiếc ví đã được hoàn trả cho chủ của nó. Lisbon, Bồ Đào Nha là thành phố kém trung thực nhất, chỉ có 1 chiếc ví được trả lại.

 

 

5. Một hãng bay của Anh vừa công bố phục vụ chuyến bay thẳng từ sân bay Heathrow, London tới TP.HCM từ ngày 1.10 năm nay, tạo điều kiện hơn nhiều cho du khách Anh và Việt Nam.

 

 

6. Trong tuần vừa qua, chính phủ Ai Cập đã nới lỏng lệnh cấm du lịch tại vùng biển Đỏ cho các quốc gia châu Âu bao gồm: Cộng hòa Czech, Bỉ, Hà Lan… 

 

 

7. Tổ chức Survival International, chuyên bảo trợ quyền lợi của các nhóm bộ lạc trên thế giới vừa qua đã buộc tội chính phủ Botswana (châu Phi) vì có ý định không cho những người thổ dân nơi đây được tự do đi lại trên vùng đất của tổ tiên họ. Để chống lại chính sách kỳ quặc này, Survival International kêu gọi khách du lịch tẩy chay Botswana. 

 

 

 

8. Một khảo sát gần đây cho thấy đối với người Anh, việc đi du lịch quan trọng hơn nhiều so với việc mua nhà, lập gia đình hay có con. Trong những việc họ muốn làm nhất trước khi chết, 53 % chọn du lịch vòng quanh thế giới, chỉ có 38 % muốn mua nhà và 30 % muốn có con. Địa điểm mà người Anh thích du lịch nhất là rặng san hô Great Barrier Reef ở Australia. 

 

Công ty du lịch "chê" Phú Quốc thiếu phòng cho khách Nga

Doanh nghiệp du lịch muốn đưa thêm nhiều du khách từ Nga đến đảo Phú Quốc bằng máy bay thuê bao nhưng dự kiến số lượng thực hiện được sẽ ít vì đảo du lịch này thiếu khách sạn đủ chuẩn từ 3 sao trở lên để phục vụ khách.

Sau khi sân bay quốc tế tại Phú Quốc đi vào hoạt động, đại diện công ty du lịch nước ngoài Pegas Touristik và đối tác trong nước là Công ty Du lịch Ánh Dương đã nhiều lần khảo sát du lịch tại đảo Phú Quốc để đưa khách Nga đến nghỉ dưỡng nhưng Phú Quốc không đủ khách sạn để cung ứng.

"Nhiều nhất, chúng tôi cần đến 500 phòng/ngày nhưng việc thiếu phòng làm cho dự án đưa máy bay thuê bao chở khách đến đây khó thực hiện", bà Hoàng Thị Phong Thu, Chủ tịch của Ánh Dương nói.

Doanh nghiệp này đã được sự hỗ trợ của chính quyền đảo và quản lý sân bay Phú Quốc trong việc tìm khách sạn nhưng vẫn không đủ. Hiện tại, công ty vẫn tiếp tục chuẩn bị, nếu có phòng thì trước mắt công ty có thể thực hiện từ 2-4 chuyến bay đến đảo mỗi tháng.

"Chúng tôi vẫn đang làm việc, hy vọng có thể đưa máy bay thuê bao đến vào tháng 12-2013 hoặc tháng 1-2014. Hiện nay, chỉ mới có một số khách Nga đi theo dạng khách lẻ đến đây", bà nói.

Ông Lê Minh Hoàng, Giám đốc Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh Kiên Giang, thừa nhận đảo du lịch đang thiếu khách sạn. Hiện cả đảo Phú Quốc có khoảng 2.900 phòng nhưng chỉ có khoảng 2.400 phòng có thể đủ dịch vụ để phục vụ khách du lịch. Từ nay đến năm 2015, những dự án nhỏ, trung bình đang thực hiện chỉ mang lại cho đảo du lịch này khoảng 500 - 700 phòng mới nên tình hình thiếu phòng vẫn chưa thể khắc phục.

 

 

Dân phượt nói gì về Huyền Chip?

Nhiều người cho rằng, với 700 USD, Huyền Chip có thể đi phượt qua 25 nước.

Thời gian gần đây, cộng đồng mạng đặt ra nhiều câu hỏi về sự thật những câu chuyện được kể trong cuốn sách “Xách balô lên và đi” của tác giả Huyền Chip, rằng đi qua 25 nước chỉ tốn 700 USD. Trước nguồn dư luận trái chiều, một số phượt thủ đã không thể ngồi yên. Nhiều người đã lên tiếng bệnh vực Huyền Chip trên trang cá nhân của mình cũng như những diễn đàn Phượt nổi tiếng…

Chúng tôi có dịp tiếp xúc với chị Thanh Tina, người phụ nữ nổi tiếng trong giới phượt và moto tại Việt Nam. Chị đã phượt và du lịch tại 35 nước trên thế giới và đặc biệt hầu hết các chuyến đi phượt đều bằng mô tô phân khối lớn. Năm 2012, chị Thanh đã thực hiện chuyến phượt dài nhất của mình từ Mỹ sang Canada với tổng đoạn đường 10.000 km. Ngoài ra, chị cũng có một số chuyến phượt tới vài ngàn km xuyên Châu Âu (Italia, Hy Lạp, Pháp,…), Nam Á (Sri Lanka)…

Chị Thanh chụp ảnh tại đường 66 lịch sử nối liền thành phố Chicago của bang Illinois phía bắc nước Mỹ đến thành phố Los Angeles bang California phía tây nước Mỹ trong chuyến phượt từ Canada sang Mỹ với tổng chiều dài 10.000 km.

Khi cuốn sách của Huyền Chip ra đời, khá nhiều người thắc mắc: "Với chi phí 700 đô ban đầu không thể đi phượt qua 25 nước trong khi chi phí ăn ở, sinh hoạt cũng rất tốn kém?". Chị Thanh Tina chia sẻ : “Dân phượt nước ngoài đến mỗi quốc gia, họ sẽ làm thêm, kiếm tiền trang trải cuộc sống và tiết kiệm tiền để có một khoản để phượt tới những đất nước tiếp theo. Đây là chuyện hết sức bình thường. Nếu chịu khó để ý, ngay ở phố cổ Hà Nội này thôi, có rất nhiều người nước ngoài làm việc trong các quán bar tây, phát tờ rơi du lịch, trong số họ có rất nhiều người là dân phượt. Có tiếng Anh, chăm chỉ, không ngại việc, năng động là có thể kiếm được những việc đơn giản để tích lũy tiền trang trải tại Việt Nam cũng như tích cóp tiền để đi tới những đất nước lân cận. Người nước ngoài họ làm được thì tại sao người Việt Nam mình lại không làm được chứ. Số tiền khởi đầu là 700 đô, đi du lịch qua 25 nước là việc có thể làm được nếu như Huyền Chip năng động, chịu khó kiếm được việc làm tại những nước bạn ấy tới ”.

Xe mô tô phân khối lớn luôn là người bạn đồng hành của chị. Trong ảnh, chị Thanh phượt tại Sri Lanka.

Xoay quanh câu chuyện chi phí sinh hoạt trong những  chuyến đi phượt của Huyền Chip, chị Thanh cho biết: "Điểm khác biệt giữa phượt và du lịch đó là việc ăn ở, sinh hoạt. Nếu bạn đi du lịch tức là đã chuẩn bị kỹ về mặt tài chính nên sẽ dễ dàng kiếm được một khách sạn hoặc nhà nghỉ với đầy đủ đồ ăn, thức uống. Tuy nhiên, nếu là dân phượt thì việc tự trải nghiệm cuộc sống trên những đất nước bạn đến lại khác, dân phượt thường thích khám phá và cố gắng tự thích nghi với mọi hoàn cảnh. Bạn sẽ phải tự biết cách đi chợ, tự nấu ăn, tìm chỗ để có thể cắm trại qua đêm, tìm những nhà nghỉ giá rẻ để có tiết kiệm tối đa chi phí . Trong hành trang thường có đầy đủ đồ phượt chuyên dụng như: nồi, bát, bếp, túi ngủ, lều... Chị Thanh cũng cho biết, chuyến phượt xuyên Mỹ của mình, chị mang đầy đủ các vật dụng nấu nướng cần thiết.

Chị Thanh tự nấu ăn để tiết kiệm chi phí

Khác với du lịch, những người đi phượt thường dựng trại ngủ dọc đường để tiết kiệm tiền thuê chỗ ngủ.. Tại nhiều nước còn có khu vực dành riêng cho dân phượt cắm trại với giá từ 15 – 25 đô/lều dành cho 2 người. Nếu trong tình hình thời tiết khắc nghiệt (mưa, bão tuyết), họ sẽ qua đêm ở các Motel (nhà khách) có giá từ 60 – 80 đô/phòng (đối với các quốc gia đắt đỏ như Mỹ và châu Âu). Các quốc gia đang phát triển hoặc chậm phát triển, chi phí Motel sẽ rẻ hơn nhiều. Nếu kinh phí eo hẹp hơn, dân phượt có thể qua đêm tại các Hostel (khu kí túc xá) có 6 – 8 giường/phòng với giá 7 – 8 đô/người.

Dựng lều ngủ ngoài trời. "Mỗi lều như thế này có chỗ dành cho 2 người với giá khoảng 10 đô/người", chị Thanh chia sẻ.

Một trong những nghi vấn của cư dân mạng là việc Huyền Chip có thể xin visa 25 nước, không cần chứng minh tài chính. Chúng tôi cũng tham khảo ý kiến của chị Thanh và một số người đi phượt có kinh nghiệm thì được lý giải: "Việc xin visa  Mỹ hay các nước Châu Âu mới khó vì cần phải chứng minh tài chính. Còn việc xin visa vào những đất nước Huyền Chip đã từng đi qua (Kenya, Ethiopia, Tazania, Sri Lanka,…) là việc không khó. Muốn xin visa thành công, việc cần nhất là bạn cần nói trung thực, thẳng thắn mục đích chuyến đi của mình, khai hồ sơ và nộp vài chục USD là đã có visa”.

Khá nhiều người thắc mắc, đi tới đâu, Huyền Chip cũng có bạn và được nhiều người giúp đỡ, câu hỏi này được chị Thanh và một số dân phượt chuyên nghiệp lý giải: Ở rất nhiều nước trên thế giới, phượt được rất nhiều người đam mê và cũng có rất nhiều diễn đàn về phượt. Muốn đi phượt ở nhiều quốc gia với chi phí rẻ, bạn nên vào diễn đàn phượt tìm kiếm người có cùng sở thích giống mình. Những thành viên này có thể đến từ nhiều quốc gia khác nhau. Tại đây, các thành viên sẽ trao đổi, chỉa sẻ kinh nghiệm, lập kế hoạch để đưa ra mức chi phí rẻ nhất cho chuyến đi. Nếu càng đông người tham gia, chi phí càng rẻ. Việc kết bạn như vậy, giúp người đi phượt có thêm nhiều mối quan hệ bạn bè ở các quốc gia khác nhau. Sau này muốn đi phượt tại quốc gia nào đó, bạn không khó để có thêm bạn đồng hành. Đối với một người có vốn tiếng Anh tốt như Huyền, từng diễn thuyết ở TEDxYouth@HaNoi (một chương trình hội thảo dành cho những người có ý tưởng sáng tạo) thì việc kết bạn chắc không quá khó. Tuy nhiên, việc đồng hành cùng với người xa lạ, đôi lúc cũng  phải có đầu óc tỉnh táo để tránh bị lừa.

Sau hơn một tiếng trò chuyện, chị Thanh chia sẻ: Dù không biết nhiều về Huyền Chip nhưng đối với cô bé ngoài 20 tuổi, một mình đi qua 25 nước là điều rất đáng khâm phục. Em ấy cũng đã vượt qua được chính bản thân mình, dám theo đuổi ước mơ, được đi phượt nhiều nơi và tiếp xúc, trải nghiệm với nhiều nền văn hóa, nhiều lối sống khác nhau. Đối với một số người, họ cho rằng việc đi phượt là việc rất khó khăn, là điều không thể thực hiện được nên đã tự đặt ra cho mình rào cản và không dám bước qua rào cản đó. Tuy nhiên, nếu có đam mê và biết sống với đam mê đó thì bằng cách này hay cách khác, dù nhanh hay chậm, bạn chắc chắn sẽ thực hiện được ước mơ của mình.

Tiếp tục theo dõi trên các diễn đàn phượt, nhiều phượt thủ cũng lên tiếng bênh vực Huyền Chip. Một FB có tên Rosie Nguyen đã đưa ra một số quan điểm, được khá nhiều người từng du lịch nước ngoài quan tâm và khẳng định là đúng. "Có một số quốc gia chỉ cần nộp hồ sơ là có thể xin được visa.  Để đến Sri Lanka, bạn chỉ cần điền vào một cái form trên mạng, nộp 25 USD là có ngay visa Sri Lanka. Muốn lấy visa đến Ấn Độ? 40 USD và bộ hồ sơ hợp lệ, thế là bạn có thể đến thăm đền Taj Mahal. Thử xem các nước mà Huyền chip đã đi qua: Kenya, Ethiopia, Tazania..., đa phần là những quốc gia nằm dưới cùng trong bảng xếp hạng GDP đầu người thế giới, họ có gì để lo sợ chứ?”.

Một phượt thủ khác có tên Tuancamau cũng chia sẻ: "Cá nhân mình nghĩ quyển sách này không thể đúng hẳn 100%. Nhưng ít nhất cũng phải được 80%. Vậy là đủ rồi. Vì đây không phải là cẩm nang du lịch hay đại loại như thế! Đây đơn giản chỉ là “hồi ức” của một cô gái 23 tuổi đang trên đường thực hiện ước mơ của mình mà thôi. Viết sách mà … hư cấu tý thì có sao đâu. Và thật sự đối với dân hay đi ... thì có rất nhiều cảm xúc hay ho mà chả có từ ngữ nào đủ để diễn tả hết được".

Xôi Hà Nội khắc khoải nỗi nhớ mùa đông

Xôi nóng đê...ê...ê.... Tiếng rao khan từ 23 giờ khuya đã trở thành thanh âm quen thuộc trong cái tĩnh lặng của phố phường đất Thủ đô. Hà Nội có nhiều món ăn, nhưng để nhớ về một thức quà bình dị, thấy quý hóa khi bỗng bắt gặp giữa đêm đông, chỉ có thể là xôi.

 

Lạ lùng xôi xéo

Một món ăn có cái tên lạ lùng đến mức những người Hà Nội chính gốc cũng không hiểu ai "khai sinh" ra cái tên ấy. Một người bán xôi lâu năm trên phố Bát Đàn tạm lý giải: “Xôi này ngon là phải nắm tròn đậu xanh đã đồ chín lại. Khách gọi đến đâu thì cắt xéo xéo nắm đậu xanh rải lên mặt xôi. Chữ xéo bắt nguồn từ đó chăng?”. Tạm thời cái tên kỳ lạ bị lãng quên, người ta chỉ biết bao nhiêu năm qua, xôi xéo đã thức dậy cùng người Hà Nội.

 

 

Xôi xéo được gói dưới đôi tay của người phụ nữ đã bán món ăn này trước đình Nhân Nội-

phố Bát Đàn đã 34 năm nay.

Người sành ăn xôi xéo hay tìm đến trước cổng đình Nhân Nội- phố Bát Đàn trong Phố Cổ. Gọi là quán nhưng thực chất chỉ có mấy thúng xôi, vài chiếc ghế gỗ và một tấm nilon trắng che lúc trời mưa.

 

Người phụ nữ trên 50 tuổi nói bà chỉ bán độc một thức xôi xéo đã 34 năm nay. Nấu xôi xéo theo bà cũng “lích kích” nhiều công đoạn. Để có một thúng xôi vào 5 giờ sáng, phải chuẩn bị từ 5 giờ chiều hôm trước: Ngâm gạo nếp, phi hành, ngâm đỗ. 3 giờ sáng hôm sau đã phải dậy để đồ xôi, nấu đỗ xanh.

 

Xôi xéo nguyên liệu làm đơn giản, chỉ có gạo nếp, đậu xanh, hành củ phi thơm. Đặc biệt, xôi xéo mềm dẻo hơn rất nhiều lần các thức xôi khác, màu ngà vàng của xôi như gạo được ngâm cùng bột nghệ trước đó. Bà bán xôi khéo léo từ chối câu hỏi của thực khách về bí quyết làm ra món xôi kỳ lạ ấy bằng một nụ cười.

 

 

Xôi bánh khúc đúng kiểu phải gói trong chiếc lá sen, ăn xôi mà như thấy cả hương thơm của đồng rộng.

Đùm xôi deo dẻo cho lên mặt lá dong, rưới chút mỡ hành, thái đậu xanh đã nắm chặt lên mặt nắm xôi, rồi cứ thế, một thìa xôi đưa lên miệng, người ta có thể thấy đủ vị, ngọt, mặn, béo, bùi.

 

Xôi xéo được bán khắp Hà Nội vào mọi mùa trong năm, tuy nhiên ăn ngon nhất, mua không nhanh là hết, phải kể đến mùa đông. Đặc biệt khoảnh khắc phố phường sau cơn mưa, trời lành lạnh, ẩm ướt, sau giấc ngủ, người ta bỗng thèm cái ấm sực, béo ngậy của nắm xôi thơm...

 

Xôi bánh khúc, ấm lòng người xa xứ.

 

Cuối năm, khi những thửa ruộng ngoài Bắc đã gặt xong chỉ còn trơ gốc rạ, mưa phùn lắc rắc rơi, đó là thời điểm người Hà Nội ngóng chờ nghe một tiếng rao xôi bánh khúc giữa chiều đông.

 

Xôi bánh khúc không thể thiếu lá khúc, giống cây nhang nhác giống cây rau cúc tần nhưng nhỏ hơn, mọc hoang dại khắp các cánh đồng mùa gió rét. Làm bánh khúc ngon nhất cần lá khúc bánh tẻ, rửa sạch rồi giã nhuyễn, nhồi với bột nếp đã nghiền mịn. Nhân bánh khúc có thịt ba chỉ, đậu xanh, hạt tiêu như nhân bánh chưng. Từng viên bánh khúc được vo tròn đem đồ chín cùng với gạo nếp đã ngâm qua một đêm.

 

Gọi một phần xôi bánh khúc, người bán hàng khéo léo tách lấy một chút xôi trắng, một phần bánh tròn xoe, trắng tinh của phần bánh, gói tất cả trong một chiếc lá sen hay tấm lá chuối.

 

Đêm đông lạnh buốt, gói xôi bay nghi ngút khói, cắn một miếng xôi lá khúc, thấy cái dẻo của bột nếp hòa trong hương vị nồng ấm của hạt tiêu, đậu xanh, thấy người bỗng lâng lâng trong ấm áp.

 

 

Bánh khúc Quân đã trở thành thương hiệu mang món ăn ngon đến mọi ngõ ngách của Hà Nội hôm nay - Ảnh: Thúy Hằng

Xôi lá khúc đi ra từ những nếp nhà nghèo khó của vùng đồng bằng Bắc Bộ. Tận dụng loài cây dại, nấu thành món ăn mới cho cháu con. Lâu dần, món ăn dân dã này trở thành một thương hiệu của Hà Nội.

 

Mê bánh khúc, có mấy ai không biết đến bánh khúc Quân (35 phố Cầu Gỗ). Một ngày có hàng ngàn viên bánh khúc được tỏa ra từ cửa hàng này đến mọi ngõ ngách của Hà Nội, làm ấm lòng những người con xa quê hương, lâu ngày chưa biết đến mùi nếp cái hoa vàng, mùi đậu xanh, thịt ba chỉ ướp tiêu cay hòa trong màu xanh thơm ngát của lá khúc miền quê.

 

Ngồi ăn ở chính quán ăn này, người ta có thể kêu thêm chả cốm, giò lụa, ăn chơi cùng xôi- một cách thử hương vị mới cho món ăn truyền thống.

 

Hà Nội- thành phố nhập cư, nhiều người vì cuộc sống phải lên thành phố kiếm kế sinh nhai với đủ mọi nghề, từ công nhân đến bốc vác, buôn bán, lái xe... Xôi, món ăn dân dã, nhiều khi chỉ với 5 ngàn đồng đã đủ làm ấm lòng người lao động.

 

Một món ăn ngon, cũng trở thành nỗi nhớ khi đi xa Hà Nội. Xôi Hà Nội- món ăn giản đơn nhưng đủ sức làm điều kì diệu ấy. Xôi, bất kể nấu với thức gì cũng mang màu của quê hương lên thành thị, mang tuổi thơ vào xô bồ cuộc sống, mang chút ấm nóng giữa đêm tha hương. Hạt gạo trắng trong bọc lá chuối thơm, cô hàng xôi cười niềm nở, luôn tay chân với đậu xanh, hành, lá, chỉ có vậy cũng khiến bức tranh cuộc sống thật dễ chịu, đáng yêu.

 

Phố phường đang vào một mùa đông, lại quay quắt nhớ một góc phố quen có thúng xôi bảng lảng khói bay trong sớm mai Hà Nội…

 

“Đọ” bún thang ở Hà Nội

Được tiếng là món tinh túy của ẩm thực Hà Nội, nhưng bún thang đúng "gu" cũng không phải dễ tìm.

Kể cả những tiệm bán bún thang ngon nức tiếng tại Cầu Gỗ, Hàng Hòm, Giảng Võ… cũng tùy người ăn, tùy thời tiết mà nên chọn hay không.

 

Đơn giản nhưng rất kỳ công, bún thang giờ đã được “vác” ra thành món ăn no ở Hà Nội. Điều này hứa hẹn tương lai tươi sáng rằng chỉ chục năm nữa, nhiều người sẽ không thể biết nó chỉ là món ăn nhẹ, món “dồn” thức ăn còn dư của ngày Tết. Còn nhớ, ông Nguyễn Phương Hải - người đã bỏ công phục dựng mấy chục món ăn cổ của Hà Nội từng ta thán bún thang Hà Nội giờ chỉ còn là món bún gà thôi.

 

 

Những nguyên liệu của hàng bún thang trên phố Đinh Liệt - Ảnh: Ngọc Thắng

 

 

Ông Hải nói điều đó dựa trên sự chuẩn mực bún thang mà ông đã được hưởng, được truyền dạy từ nhỏ. Thậm chí, trong chuẩn mực đó, để bày trứng tráng thái chỉ, giò lụa thái chỉ, củ cải, rau thơm, nấm, trứng muối… lên mặt bát bún, người xưa còn chế ra hẳn một dụng cụ “định dạng khung” bằng tre. Đặt khung này lên miệng bát, thức thang cứ xếp ô nào vào ô nấy là đẹp đều tăm tắp. Giờ đây, nói “ngay và luôn” không thể tìm thấy thứ bún thang đó ở bất cứ hàng nào tại Hà Nội nữa.

 

Tất nhiên, nếu nói bún thang thành bún gà có lẽ cũng hơi quá khắt khe. Bởi vị bún thang ở một số hàng vẫn còn khá đậm đà chất Hà Nội. Đặc biệt, những hàng thang ngon xuất hiện tương đối co cụm tại khu vực phố cổ, nơi “miệng lưỡi” thẩm quà rất chuẩn. Thêm điểm cộng nữa cho bún thang là các hàng bún thang ở đây bao giờ cũng có bán kèm thức quà khác liên quan đến gà. Hàng ở phố Đinh Liệt có thêm phở gà truyền thống, phở gà trộn. Nhà Hàng Chỉ có thêm món xôi gà lạp xưởng. Xôi nhỏ, bún nhỏ vẫn tiếp tục nhỏ xíu cả hai thức ở Hàng Hành… Khách hàng chỉ cần định bụng sẽ ăn cả hai món, ba món là có cách gọi tương ứng ngay.

 

Cũng như các hàng quà khác, bún thang dù đã thơm đậm vị mắm tôm vẫn bị vị mì chính (bột ngọt) tấn công. Chính vì thế, những hàng bún thang nổi danh đều phải tránh sa vào cái "bẫy" đó. Cũng là bún thang Cầu Gỗ nức tiếng, nhưng bên này đường bán vỉa hè, bún thang buổi sáng đậm đà bao nhiêu thì bên kia đường vị mỳ chính lại “hùng hồn” bấy nhiêu. Thế nên dân chơi không nhầm, nhưng khách vãng lai nghe danh thang Cầu Gỗ nhầm lia lịa. Nhờ vị nước rất thanh, bún ở đây được khuyên là có thể ăn bất cứ lúc nào kể cả vào mùa hè. Không có lựa chọn nào khác buổi sáng vì nhà hàng chỉ đến 10 giờ là dọn, nhường chỗ cho bún chả.

 

Đứng ngang hàng với bún thang Cầu Gỗ là bún thang Đinh Liệt. Nước ngọt và theo hướng “mâm cao cỗ đầy”, bát bún ở đây lý tưởng cho những ngày trời lạnh, bữa trưa. Đây cũng là nơi khách có chỗ để xe thoải mái.

 

Bún thang Hàng Hòm, Hàng Chỉ không thanh bằng nhưng bù lại thức thang được thái vô cùng đẹp. Nhìn sợi trứng nhỏ li ti mới hiểu rõ vì sao người ta lại gọi là thái chỉ. Gà mái nhỏ con, mềm. Tuy nhiên, vì thế nhân thang cũng ít theo. Bún thang Hạ Hồi cũng có quan điểm bát không nhiều như vậy. Với những hàng bún này chỉ nên ăn sáng. Nếu muốn ăn bữa khác khách có thể gọi thêm xôi cho chắc dạ lâu dài.

 

Tất nhiên, vẫn có những lựa chọn khác, nhưng vì khó làm nên bún thang có độ vênh “đẳng cấp” rất lớn. Chưa kể, những cửa hàng đã nổi danh này cho tới giờ vẫn tuyển nguyên liệu, trong đó có gà “xịn” chứ không chạy theo những lứa gà mái già thải loại.

 

Hà Nội - quay đều những vòng xe

Nhóm đạp xe chúng tôi đã hẹn nhau phượt đêm Hà Nội từ giữa mùa thu, nhưng vì nhiều lý do nên chỉ khi gió đông thổi trên khắp nẻo đường phố, chuyến xe đạp đêm mới có thể lăn bánh khởi hành.

 

Điểm tập trung là trước Lăng Bác. Tối thứ bảy, gần đến giờ làm lễ hạ cờ, rất đông các bạn trẻ đứng chụp ảnh trước quảng trường lăng. Các bác trung niên đều đặn nhịp tập thể dục trong không khí se lạnh, lất phất sương.

 

 

Lăng Bác về đêm

 

 

Lễ hạ cờ hàng ngày

 

Phía bên này phần sân quảng trường, từng tốp thanh niên ngồi trò chuyện vui vẻ. Nửa bên kia, các anh lính trong đồng phục trắng vẫn trang nghiêm ôm súng giữ yên giấc ngủ của Người.

21 giờ đêm bắt đầu lễ hạ cờ. Dòng xe hối hả lướt qua đường Độc Lập cũng như lắng lại trong giây phút trang nghiêm.

 

Sau khi chứng kiến lễ hạ cờ, hành trình theo vòng bánh xe hướng về đường Thanh Niên, hồ Tây, hồ Trúc Bạch. Đầu đông, trời khá lạnh, lác đác vài đôi thanh niên nam nữ tay trong tay đứng trò chuyện phía mạn ven hồ.

 

Con đường này với giới trẻ Hà Nội nên gọi là “con đường tình yêu” thì sẽ đúng nghĩa hơn. Góc hồ ban ngày thường được chọn làm nơi chụp ảnh cưới, vào đêm vẫn lung linh trong ánh sáng điện phản chiếu trên mặt nước.

 

 

Đường Thanh Niên giữa hồ Trúc Bạch và hồ Tây

 

 

Đôi bạn trẻ trên cầu Long Biên

 

Từ đây, rẽ phải là tới đoạn đường Yên Phụ chạy về hướng Hàng Đậu. Chút rùng mình thoảng qua khi bất ngờ gặp làn hơi nước lạnh tỏa ra từ nhà máy nước Yên Phụ. Những giàn lọc nước vẫn bận rộn buông âm thanh rào rào không ngừng nghỉ, về đêm như vang vọng rõ hơn.

 

23 giờ, điểm đến tiếp theo là cầu Long Biên. Từ cầu Long Biên, nhìn xuôi theo dòng chảy là cầu Chương Dương. Hai cây cầu như hai thế hệ con người của thành phố. Một chút trầm cũ của lớp tiền bối đi trước, một chút hào nhoáng của giới trẻ hiện đại. Nếu cầu Long Biên đẹp bằng nét kiến trúc độc đáo, dáng thời gian in bóng trên từng nhịp dầm thân thì cầu Chương Dương cuốn hút bởi chính năng lực phục vụ của mình.

 

 

 

Cầu Long Biên về đêm

 

Ánh sáng từ những cột đèn cùng luồng xe cộ tấp nập cả đêm là ánh sáng của nhịp sống thành phố Hà Nội. Ai đó từng nói rằng, nếu muốn đánh giá sự phát triển của một đô thị hiện đại, từ trên cao, chỉ cần nhìn mức độ chiếu sáng của nó về đêm.

 

Cầu Long Biên còn được gọi là “cầu tình yêu”, chỉ dành cho xe máy, phương tiện thô sơ, không gian trên cầu có nhiều những khoảng thoáng mở rộng ra từ làn đường bộ, vì vậy, giới trẻ thành phố rất thích lên cầu hóng gió, trò chuyện. Các dịch vụ kèm theo cũng mọc lên mỗi tối: mùa hè là trà đá, hướng dương… Mùa đông là ngô nướng, hạt dẻ, cá mực nướng … Dọc lan can cầu, bạn sẽ rất dễ bắt gặp những chiếc khóa nho nhỏ, đề tên ai đó kèm theo những hình vẽ trái tim hay lời yêu thương. Chủ nhân của chúng có thể là đôi bạn nào đó đang líu ríu trò chuyện, hoặc cũng có thể giờ đã trưởng thành, đi làm xa, nhưng đều có điểm chung là mong một lúc nào đó trở lại vẫn thấy chiếc khóa tình yêu bền vững của mình.

 

 

Cầu Chương Dương nhìn từ cầu Long Biên lung linh trong ánh điện

 

Chợ Long Biên đã sang ngày mới. 1 giờ sáng, hai nửa thành phố như tách biệt hoàn toàn. Bên ngoài kia, làn đường đêm tĩnh lặng, nhà nhà say ngủ, lác đác xe qua. Còn phía chợ trong này, những mảnh đời vẫn tất bật mưu sinh.

 

Các loại hàng hóa: dưa hấu, cà rốt, khoai tây, cà chua, gừng, tỏi, nghệ, rau xanh… được đưa về từ khắp các tỉnh thành. Hàng được bốc dỡ lên xuống, tiếng trao đổi, mặc cả qua lại của những người buôn sớm… nhộn nhịp hơn hẳn ban ngày. Rồi từ đây, từng xe chở rau củ quả lại tỏa đi khắp mọi quầy hàng thủ đô Hà Nội.

 

 

 

Chợ Long Biên sôi động về đêm

 

 

Phượt ký của Hoàng Hà Mai

 

Hoa bằng lăng nhuộm tím đường phố Hà Nội

Mỗi độ tháng 5 về. Bằng lăng tím ngắt trời Hà Nội, tím ngọt ngào cả nỗi nhớ không tên.

Cơn mưa rào chiều qua về ngang trên phố. Tiếng sấm rền vang như tiếng cười trẻ thơ trong trẻo. Vậy là mùa hạ đã về thật rồi! Mùa hạ về mang theo những nhớ những thương, những cảm xúc không thể gọi thành tên.

 

Và, mang cho cả đất trời Hà Nội, những sắc tím bằng lăng...

 

 

Hà Nội những ngày mùa hạ, chạy xe chầm chậm trên phố, để nắng xuyên qua vai, để gió nhởn nhơ vờn bắt những sợi tóc mai lòa xòa trên má, mới thấy thành phố mình sao mà đẹp và yên bình đến thế.

Hà Nội những ngày mùa hạ, đi trên phố, đã thấy bằng lăng biêng biếc tím một góc trời. Bâng quơ tự hỏi, mùa băng lăng đã về tự bao giờ?

 

 

 

Tháng Tư đã đi qua, để lại cho Hà Nội một mùa loa kèn trắng tinh khôi. Tháng Năm về bất chợt, gọi cả một mùa tím bằng lăng.

 

 

Những buổi sáng dậy sớm đi làm, bắt gặp bằng lăng tím dịu dàng trên từng góc phố, sân trường, cứ ngẩn ngơ nhìn như nuối tiếc một điều gì đó xa xôi. Ký ức về tuổi học trò áo trắng đến trường biết bao kỉ niệm, thầy cô, bè bạn và cả màu tím bằng lăng.

 

 

Những buổi chiều tan tầm vội vã bon chen giữa tắc đường, khói bụi Hà Nội để về nhà, giữa những nhọc nhằn mỏi mệt của một ngày dài xếp nếp, ánh mắt vô tình chạm phải những đóa bằng lăng tím ngắt trời. Tự nhiên thấy lòng mình bình yên nhiều quá.

 

Lại nghĩ vẫn vơ, rằng suốt cả một mùa hoa, bằng lăng chỉ biết mang sắc tím của mình làm đẹp cho đời, cho người. Phải chăng vì không có hương, chỉ có sắc, nên lúc nào băng lăng cũng cháy hết mình trong màu tím thủy chung.

 

 

 

 

 

 

 

 

Những ngày bằng lăng tím ngắt trời Hà Nội, nghe mơ hồ trong tim mình một nỗi nhớ rất riêng...

 

Minh Hiền

Ảnh: Trường Gian

 

Soi khác biệt giữa Sài Gòn - Hà Nội qua tranh

Có thể thấy được những hình ảnh ấn tượng, cô đọng và hài hước khi “soi” Sài Gòn và Hà Nội qua cùng một lăng kính.

 

Một bộ ảnh đồ họa có tựa đề The Difference Between Hanoi and Saigon (tạm dịch: Sự khác biệt giữa Hà Nội và Sài Gòn) của tác giả Lê Duy Nhất đang rất được lòng cư dân mạng khi mô tả nét khác biệt giữa Hà Nội và Sài Gòn bằng một cách thể hiện ấn tượng.

 

Thanh Niên Online giới thiệu cùng bạn đọc bộ ảnh The Difference Between Hanoi and Saigon của chàng trai 27 tuổi này (phần chú thích thể hiện quan điểm riêng của tác giả bộ ảnh):

 

 

Trên đường phố Hà Nội có nhiều gánh hàng rong. Trên đường phố Sài Gòn có nhiều xe đẩy bán hàng rong

 

 

Ở Hà Nội có nhiều gánh hàng hoa, xe đạp chở hoa bán rong. Sài Gòn dường như không có hình ảnh này. Người Sài Gòn thường mua trong các tiệm hoa tươi

 

 

Mâm ngũ quả bày lên bàn thờ trong những ngày Tết Nguyên đán của người Hà Nội và người Sài Gòn cũng rất khác nhau

 

 

Tết đến, xuân về, Hà Nội có hoa đào, Sài Gòn có hoa mai

 

 

Người Hà Nội có “thú” ăn phở trong các quán vỉa hè, bên lề đường, trong ngõ phố cổ. Người Sài Gòn thường thưởng thức phở trong tiệm ăn, nhà hàng

 

 

Hình ảnh bữa sáng ở Hà Nội gắn liền với tô phở nóng hổi, ở Sài Gòn gắn liền với ly cà phê

 

 

Trong bữa cơm, các gia đình ở Hà Nội thường có “phép tắc” mời cơm. Ở Sài Gòn, điều này không mấy phổ biến

 

 

Hà Nội có bún chả. Sài Gòn có cơm tấm

 

 

Người Sài Gòn ăn ngọt và cay hơn người Hà Nội

 

 

Người Hà Nội thích uống trà nóng. Người Sài Gòn thích uống cà phê đá

 

 

Ở Hà Nội, địa điểm lý tưởng để “buôn chuyện” là những quán trà đá, trà chanh vỉa hè. Ở Sài Gòn, địa điểm lý tưởng để “tám chuyện” là những quán cà phê bệt

 

 

Người Hà Nội thường tiếp khách bằng trà. Người Sài Gòn thường tiếp khách bằng nước suối, nước ngọt

 

 

Những cơn mưa ở Hà Nội có thể kéo dài dầm dề. Mưa ở Sài Gòn đến nhanh và tạnh nhanh

 

 

Có vẻ như văn hóa công việc “cấp trên, cấp dưới” giữa Hà Nội và Sài Gòn cũng có rất nhiều điều khác biệt

 

 

Giọng nói chắc chắn là điểm khác biệt đặc trưng nhất giữa người Hà Nội và người Sài Gòn

 

 

Trong văn hóa ứng xử, dường như người Hà Nội thiên về sự khéo léo, văn hoa trong lời ăn tiếng nói. Trong khi đó, người Sài Gòn đề cao sự thẳng thắn, không vòng vo

 

 

Ngay cả chiếc “mũ đồng phục” của cảnh sát giao thông ở Hà Nội và Sài Gòn cũng có kiểu dáng rất khác nhau

 

 

Cỗ cưới ở Hà Nội thường ăn buổi trưa. Tiệc cưới ở Sài Gòn thường ăn buổi tối

 

 

Đàn ông Hà Nội thường đi nhậu sau lúc tan sở, xế chiều, xẩm tối và cố gắng về nhà trước khi quá khuya. Đàn ông Sài Gòn có thể nhậu thâu đêm suốt sáng

 

 

Người Hà Nội có vẻ thức dậy sớm hơn người Sài Gòn

 

 

Ở Hà Nội thông dụng loại taxi 4 chỗ. Ở Sài Gòn, taxi 7 chỗ lại thông dụng hơn

 

 

Khái niệm “xe đẹp hay xe xấu” ở Sài Gòn không mấy phổ biến như ở Hà Nội

 

 

Phong cách ăn mặc ở Hà Nội theo quy chuẩn hơn. Ở Sài Gòn thoải mái hơn

 

 

Hà Nội có nhiều hồ lớn trong nội thành hơn Sài Gòn

 

 

Một điểm tương đồng giữa Hà Nội và Sài Gòn đó là tắc đường

 

 

Nhịp sống của Sài Gòn có vẻ hối hả hơn Hà Nội

 

 

Những đồ vật khiến người Hà Nội và người Sài Gòn hoài cổ cũng rất khác nhau

 

 

Theo như Lê Duy Nhất thì khi đã yêu Hà Nội, Sài Gòn hay một thành phố nào khác, có lẽ sẽ không mấy khó khăn để vượt qua rào cản văn hóa, thích nghi và hòa nhập với môi trường sống, người dân của thành phố đó.

 

Lê Duy Nhất quê Thanh Hóa, đã chuyển vào sống và làm việc tại Sài Gòn hơn 10 năm. Ý tưởng thực hiện bộ ảnh đồ họa The Difference Between Hanoi and Saigonnhen nhóm trong đầu chàng trai 27 tuổi này sau khi tham gia một cuộc thi thiết kế đồ họa liên quan đến hình ảnh và văn hóa Việt Nam.

 

Duy Nhất chia sẻ rằng bản thân anh gặp không ít khó khăn khi lựa chọn ra những nét khác biệt “dễ thương” để đưa vào bộ ảnh: “Trước đây đã có nhiều bài so sánh Hà Nội và Sài Gòn theo cả hướng tiêu cực và tích cực. Mình thì chỉ mong muốn giới thiệu cuộc sống hai miền, không hề có ý định khen chê miền nào cả”.

 

Lý giải về quyết định viết chú thích ảnh bằng tiếng Anh, Duy Nhất chia sẻ: “Mình chọn ngôn ngữ này bởi nó có vẻ xúc tích, cô đọng hơn. Vừa có thể giới thiệu về văn hóa Hà Nội, Sài Gòn hay cả Việt Nam với bạn bè quốc tế và cũng để “né” những từ ngữ tạo cảm giác phân biệt vùng miền”.

 

 

Linh San

Ảnh: Nhân vật cung cấp